Αναρτήσεις

Ἀνάργυρος Κουτσιλιέρης - Ἐπιστάσεις ἐπὶ τῆς φωνητικῆς καὶ μορφολογίας τοῦ Ταιναρίου ἰδιώματος

Εικόνα
ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΚΑΤΑΛΗΞΕΩΣ «-ΑΚΟΣ»       Εἰς τὰ ἰδιάζοντα στοιχεῖα τῶν ἰδιωμάτων τῆς Μάνης ἀνήκει καὶ ἡ κατάληξις «-άκος». Περὶ τῆς καταλήξεως ταύτης διέλαβε κατ’ ἐπανάληψιν ὁ Χατζιδάκις, δεχθεὶς ζωηρὰς ἐπικρίσεις παρὰ τοῦ Μπούτουρα· ἐκ τῶν νεωτέρων δὲ γλωσσολόγων ὁ Δ. Γεωργακᾶς. Ὁ Χατζιδάκις ἐξέφρασε τὴν ἀντίληψιν ὅτι τὰ εἰς «-άκος» ὀνόματα δὲν δύνανται νὰ συνδέωνται γενετικῶς ἀμέσως πρὸς τὰ ὀνόματα εἰς «-άκιος», δεδομένου ὅτι πολλοὺς αἰῶνας πρότερον εἶχον συσταλῆ ταῦτα εἰς «-άκις». Διάφορον ἀντίληψιν ἐκφράζων ὁ Μπούτουρας· ἐθεώρησε τὴν κατάληξιν «-άκος» δημιούργημα τῆς ἐξελίξεως «-άκιος, -άκος»· εἰς τὴν κατάληξιν δὲ «-άκος» τῶν πατρωνυμικῶν ὀνομάτων δὲν παρετήρησε σκωπτικήν τινα σημασιολογικὴν ἀπόχρωσιν, ἥ τις παρατηρεῖται εἰς τὴν συνήθη ἐν τῇ κοινῇ κατάληξιν «-άκος». Ἡ σημειώσασα ἐν Μάνῃ ἰδιάζουσαν ἐπίδοσιν κατάληξις «-άκος» δὲν προδίδει βεβαίως σκωπτικήν τινα σημασιολογικὴν ἀπόχρωσιν· ὡς πρὸς τὴν προέλευσιν ὅμως αὐτῆς τὰ ἐκτεθέντα ὑπὸ τοῦ Μπούτουρα δὲν ἔχουσιν ὀ...

Βασικὲς ἀρχὲς βιοχημείας - Ἀνεπάρκεια δεϋδρογονάσης τῆς 6-φωσφορικῆς γλυκόζης

Εικόνα
        Ἀπὸ τὴν ἀρχαιότητα τὰ κουκκιὰ ἦταν βασικὴ τροφὴ γιὰ τοὺς λαοὺς τῆς Μεσογείου καὶ τῆς Μέσης Ἀνατολῆς. Ὁ ἀρχαῖος Ἕλληνας φιλόσοφος καὶ μαθηματικὸς «Πυθαγόρας» ἀπηγόρευε στοὺς ὀπαδούς του τὴν βρώση τῶν κουκκιῶν, ἐπειδὴ προκαλοῦν κυαμισμό· μία δυνητικῶς θανατηφόρα κατάσταση. Στὸν κυαμισμὸ τὰ ἐρυθροκύτταρα λύονται σὲ 24-48 ὧρες μετὰ τὴν βρώση τῶν κουκκιῶν, ἀπελευθερώνοντας αἱμοσφαιρίνη στὸ αἷμα καὶ προκαλῶντας ἴκτερο καὶ μερικὲς φορὲς νεφρικὴ ἀνεπάρκεια. Τὸ ἴδιο μπορεῖ νὰ συμβῇ: ἀπὸ τὸ ἀνθελονοσιακὸ φάρμακο «πριμακίνη», ἀπὸ σουλφοναμίδες ἢ μετὰ ἀπὸ ἔκθεση σὲ μερικὰ ζιζανιοκτόνα. Αὐτὰ τὰ συμπτώματα ἔχουν γενετικὴ βάση· ὀφείλονται σὲ ἀνεπάρκεια τοῦ ἐνζύμου «δεϋδρογονάση τῆς 6-φωσφορικῆς γλυκόζης» (G6PD) ποὺ προσβάλλει περίπου 400 ἑκατομμύρια ἀνθρώπους. Οἱ περισσότεροι ἄνθρωποι μὲ ἀνεπάρκεια G6PD εἶναι ἀσυμπτωματικοί. Κλινικὰ συμπτώματα ἀνιχνεύονται μόνο ἀπὸ τὸν συνδυασμὸ τῆς ἀνεπαρκείας G6PD μὲ συγκεκριμένους περιβαλλοντικοὺς παράγοντες. (Nelson & Co...

Ἀχιλλεὺς Τζάρτζανος - Γραμματικὴ τῆς νέας Ἑλληνικῆς γλώσσης τῆς ἁπλῆς καθαρευούσης

Εικόνα
Σχηματισμὸς καὶ κλίσις τῶν ῥημάτων   Α´. Βαρύτονα ῥήματα § 199. Πρὸς σχηματισμὸν τῶν συνθέτων ἢ περιφραστικῶν τύπων τοῦ ῥήματος χρησιμοποιοῦνται: 1) τὰ μόρια: «θά», «νὰ» καὶ «ἄς». 2) τὰ ῥήματα «ἔχω, εἶμαι, θέλω», τὰ ὁποῖα διὰ τοῦτο λέγονται βοηθητικὰ ῥήματα.     § 200. Ἐκ τῶν βοηθητικῶν ῥημάτων τὸ «εἶμαι» εἶναι ῥῆμα ἀνώμαλον, ὁ δὲ ἐνεστὼς καὶ ὁ παρατατικὸς αὐτοῦ κλίνονται ὡς ἑξῆς:           Τοῦ τύπου τῆς προστακτικῆς «ἔστω» χρῆσις γίνεται: • πρῶτον, ἐπὶ παραχωρήσεως ἢ συγκαταθέσεως: «ἔστω καὶ πτωχός». • δεύτερον, εἰς τὴν γλῶσσαν τῶν μαθηματικῶν: «ἔστω ἡ εὐθεῖα ΑΒ»· «ἔστωσαν τὰ τρίγωνα ΑΒΓ καὶ ΔΕΖ».     Τοῦ τύπου «εἶναι» ὡς ἀπαρεμφάτου χρῆσις γίνεται μόνον ὡς οὐσιαστικοῦ μετὰ τοῦ ἄρθρου «τό»· π.χ. «ὁ Θεὸς μᾶς ἔδωκε τὸ εἶναι».     § 201. Ὡς μέλλων τοῦ ῥήματος «εἶμαι» ἐκτὸς τοῦ «θὰ εἶμαι» λαμβάνεται καὶ ὁ μέλλων τοῦ ῥήματος «ὑπάρχω» (θὰ ὑπάρχω, θὰ ὑπάρξω). Ἐκ τοῦ αὐτοῦ δὲ ῥήματος «ὑ...